گناباد در تلاطم ریزگردها و توفان شن.

به گزارش گناباد تایمز وبه نقل از  ایرنا، خشکسالی و کمبود نزولات جوی در سالهای گذشته ۲۳۱ هزار هکتار از عرصه های طبیعی گناباد را در وضعیت بحرانی و فرسایش شدید بادی قرار داده و سالانه به طور متوسط پنج تا ۱۰ درصد به اراضی بیابانی گناباد افزوده می شود.
استمرار خشکسالی موجب رشد بیابان زایی و کمبود رطوبت سطح خاک و شوری آبهای زیرزمینی گناباد شده است.
خشکسالی از ابتدای سال زراعی جاری تاکنون ۱۲۳ میلیارد ریال به بخش های باغی، زراعی و دامی این شهرستان خسارت وارد کرده است.
میزان بارندگی در گناباد در این مدت در مقایسه با مدت مشابه سال قبل بیش از ۵۰ درصد کاهش یافته که این امر بر شدت ریزگردها در این شهرستان افزوده است.
کمبود منابع آب و طوفان شن و ریزگردها و گرد و خاک ناشی از خشکسالی مردم مناطق شهری و روستایی گناباد را با تنگناهای بسیار روبرو کرده و موجب افزایش مهاجرت از این شهرستان به سایر نقاط استان شده است.
امروزه مهاجرت از گناباد به یکی از دغدغه های مهم مسئولان این شهرستان تبدیل شده به گونه ای که بر اساس آمار های موجود در ۲۰ سال گذشته ۱۵ هزار نفر از این منطقه به سایر نقاط مهاجرت کرده اند.
در چند ماه گذشته و از جمله از ابتدای سالجاری تاکنون به طور متوسط سه روز در هفته ریزگردها موجب بروز و تشدید گرد و خاک در شهرستان گناباد شده اند که در سه نوبت تندبادهایی با سرعت ۶۸ و ۵۸ کیلومتر در ساعت را به همراه داشته است.
در طول سال گذشته ۴۸ روز وزش باد و گرد و خاک شدید در گناباد به وقوع پیوست که این پدیده در ۳۵ روز آن از طریق کانون های محلی رخ داد.
رئیس اداره هواشناسی گناباد به خبرنگار ایرنا گفت: افزایش دما و کاهش بارندگی و تبعات ناشی از خشکسالی سالهای گذشته موجب شده است به دلیل اختلاف فشار هوا، گرد و غبارها از مناطق بیابانی به نقاط مختلف شهری و روستایی این شهرستان انتقال یابد.
داریوش شیبانی، مهمترین راهکار مقابله با پدیده ریزگردها را افزایش رطوبت هوا با کاشت درختان پهن برگ، افزایش فضای سبز شهری و روستایی، ایجاد بادشکن یا فضای سبز در حاشیه شهر ها، اجرای طرح های بیابان زدایی و استفاده از مالچ طبیعی در عرصه های منابع طبیعی ذکر کرد.
وی افزود: بخش اعظم درختان موجود در گناباد را درختان سوزنی مثل کاج تشکیل می دهد که از رطوبت کافی برای مقابله با ریزگردها برخوردار نیستند.
رئیس نمایندگی نظام مهندسی معدن گناباد نیز کاشت درخچه هایی مانند طاق و مالچ پاشی در عرصه های منابع طبیعی را راهکار موثر برای جلوگیری از فرسایش بادی و افزایش ریزگردها در این شهرستان دانست.
مجید علیزاده با اشاره به هزینه ۳۵ میلیون ریالی برای اجرای مالچ پاشی در هر هکتار از منابع طبیعی گناباد گفت: در مناطقی که آب جریان دارد نباید اقدام به مالچ پاشی کرد و برای بازدهی بهتر باید قبل از انجام مالچ پاشی زمین شخم زده شود.
رئیس اداره محیط زیست گناباد هم گفت: خشکسالی چند سال گذشته ۸۰ درصد به عرصه های زیست محیطی این شهرستان خسارت وارد کرده است.
محمد یوسف نژاد افزود: چرای دام ها در مراتع از جمله در فصل غیر غرق باعث تخریب مراتع و کاهش پوشش گیاهی این شهرستان شده و ادامه خشکسالی های چند سال گذشته بر شدت آن افزوده است.
وی اظهار کرد: تخریب محیط زیست توسط بهره برداران معادن خطری برای پوشش گیاهی منطقه محسوب می شود و دست اندرکاران این بخش موظف هستند بعد از پایان زمان بهره برداری زیان های وارد شده به محیط زیست را جبران کنند.
وی گفت: تداوم خشکسالی در سالهای اخیر موجب حذف چند گونه جانوری از جمله یوزپلنگ، پلنگ و آهو از محیط زیست گناباد شده و دیگر گونه های جانوری این شهرستان نظیر قوچ، میش، کل، بز، روباه، گرگ و کفتار و انواع خزندگان و پرندگان نظیر هوبره و کبک را در معرض تهدید قرار داده است.
یوسف نژاد افزود: همچنین به دلیل خشکسالی برخی مراتع Ùˆ چشمه های آب مناطق حفاظت شده مانند ‘هنگام’ این شهرستان به طور کامل خشک شده یا از بین رفته است.
وی با اشاره به اقدامات این اداره برای تامین آب شرب و علوفه وحوش و گونه های جانوری در مناطق حفاظت شده گناباد اظهار کرد: میزان آب و علوفه به هیچ عنوان جوابگوی نیاز جانوران نیست و باید با تامین اعتبار مورد نیاز و تدابیر جدی ، آسیب های عرصه های زیست محیطی این شهرستان را به حداقل رساند.
وی ادامه داد: نمی توان تنها گونه های جانوری را متکی به تامین علوفه کرد چون اگر این حیوانات خود را با طبیعت وفق ندهند، ماندگاری آنها در معرض خطر قرار می گیرد و استمرار خشکسالی تهدید جدی برای این گونه های جانوری محسوب می شود.
رئیس اداره منابع طبیعی Ùˆ آبخیزداری گناباد نیز گفت: Û´ کانون فرسایش بادی در بیدخت، نوده پشنگ – عمرانی، ریگ نخ کوه Ùˆ برگز گناباد منبع انتشار بیشتر گرد Ùˆ خاک Ùˆ ریزگردها در این شهرستان است.
مجتبی محرابی اصلاح قوانین موجود در عرصه منابع طبیعی متناسب با اقلیم و بازنگری در مطالعات و طرح های موجود در منابع طبیعی را خواستار شد و افزود: چرای منابع طبیعی توسط دام ها با وجود خشکسالی های متعدد باعث فقر پوشش گیاهی و مراتع در اطراف گناباد شده که با توجه به قوانین موجود اجتناب ناپذیر است.
وی انجام مطالعات و تهیه شناسنامه برای طوفان ها، روند یابی مسیر طوفان با استفاده از تحلیل سینوپتیکی و نمونه گیری از خاک های ناشی از طوفان ها با همکاری آزمایشگاه زمین شناسی دانشگاه تهران در جهت تعیین مناطق بحرانی تر را از دیگر اقدامهای اداره منابع طبیعی گناباد برای مقابله با خشکسالی و ریزگردها برشمرد.
وی اظهار کرد: سیاست کنونی ما استفاده از طرح های کوتاه مدت در کنار برنامه های دراز مدت برای کاهش آسیب ها و آثار ناشی از طوفان گرد و غبار با مشارکت و همیاری مردم است.
محرابی بر افزایش همکاری دستگاههای اجرایی و ارگانهای مختلف در مقابله با این معضل تاکید کرد.
فرماندار گناباد نیز گفت: در صورت تداوم روند فعلی افزایش ریزگردها، پیامدهای خشکسالی و افزایش مهاجرت در گناباد، این شهرستان ظرف چند سال آینده به تدریج خالی از سکنه می شود.
محمد علی نبی پور افزود: مهمترین دلایل مهاجرت از این شهرستان مسائل فرهنگی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی است که با توجه به افزایش روند خشکسالی و مسائل و مشکلات متاثر از آن مسائل اقلیمی هم در افزایش روند مهاجرت تاثیر داشته است.
وی اظهار کرد: افزایش بیابان زایی و ریزگردها زندگی مردم مناطق شهری و روستایی گناباد را با مشکلات بسیار مواجه کرده و مشکلات اقلیمی موجب به هم ریخته شدن کانون های جمعیتی مناطق شهری و روستایی این شهرستان شده است.
وی گفت: اگر مسئولان و دست اندرکاران ذیربط به مقابله با معضل خشکسالی و افزایش ریزگردها در این شهرستان توجه نداشته باشند، به تدریج مشهد و سایر نقاط خراسان رضوی نیز از تبعات این معضل در امان نخواهند بود.
رئیس شورای اسلامی شهر گناباد هم گفت: افزایش ریزگردها و گرد و خاک ناشی از تداوم چندین ساله خشکسالی در این شهرستان از روند معمولی و طبیعی خارج شده و به تدریج به سوی بحران پیش می رود.
سید حسین پورهاشمی افزود: این مشکل، زندگی مردم گناباد را با تنگناهای بسیار مواجه کرده و حتی افزایش مهاجرت را سبب شده است.
امام جمعه گناباد هم گفت: استمرار خشکسالی امان مردم این شهرستان را بریده و آنان را با تنگناهای بسیار دست به گریبان کرده است.
حجت الاسلام حسن صادقی نسب افزود: آلودگی هوا نیز تحت تاثیر خسکسالی، ریزگردها و گرد و خاک شدید به خصوص در فصل بهار و تابستان افزایش یافته است.
وی اظهار کرد: با وجود تداوم چندین ساله پدیده خشکسالی و تبعات و مشکلات آن در این شهرستان تاکنون هیچ اعتبار ویژه ای برای جبران این معضل اختصاص نیافته است.
۸۵ درصد از عرصه ۵۹۰۰ کیلومتر مربعی گناباد را اراضی منابع طبیعی تشکیل می دهد.
شهرستان ۸۵ هزار نفری گناباد در ۲۸۷ کیلومتری مشهد و جنوب استان خراسان رضوی قرار دارد.
Û²Û°Û¹Ûµ/Û·ÛµÛ´Ûµ/ Û¶Û°ÛµÛ³