خرید هواپیما و هجمه واردات پسابرجام؛ ضرورت توجه به تراز ارزى کشور

مسعود میرکاظمی

به گزارش گنابادتایمز و به نقل از خبرگزاری فارس، مسعود میرکاظمی نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی در خصوص بحث خرید هواپیما و موضوعات پسابرجام اظهار داشت: دولت باید به این نکته توجه داشته باشد که انتقاد به مسائلی مانند خرید هواپیما و پسابرجام را مورد توجه قرار دهد چرا که گاهی فکر کردن روی برخی موضوعات می‌تواند جلوی بسیاری از خسارت‌های کشور را بگیرد.

وی افزود: در مورد هواپیما باید گفت، هواپیما خوب است که خریداری شود ولی آیا اولویت کشور خرید هواپیما است؟ در حال حاضر مشکلاتی در صنعت وجود دارد که گاهی واحدهای صنعتی کشور برای یک میلیون دلار یا یک میلیارد تومان گیر هستند و اگر نقدینگی آنها تامین شود می‌توانند به حیات خود ادامه دهند.

عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی خاطرنشان کرد: به نظر می‌رسد این نوع هزینه کردن (همانند خرید هواپیما) هرچند ممکن است بگوییم تامین منابع از طرف مقابل است ولی خوب بود این منابع را به عنوان مثال در پارس جنوبی یا میدان‌های مشترک که در فاصله‌های بسیار کوتاهی هم بازگشت ارز آن ممکن است و هم یک درآمد بیش از ۵۰ سال را به ارمغان می‌آورد،‌ هزینه کرد. لذا باید این نکته بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد.

میرکاظمی با اشاره به مسئله دیگری که باید دولت به آن توجه کند، عنوان کرد: موضوع مهم، وضع شرکت‌های هواپیمایی است. از آنجایی که بنده جزو موسسان انجمن لجستیک هستم باید اشاره کنم که مطالعات زیادی طی ۲۰ سال‌ گذشته روی شرکت‌های حمل و نقل به خصوص شرکت‌های هواپیمایی در جهان داشتیم، عمده شرکت‌های هواپیمایی ضرر ده هستند و این موضوع حتى به قبل از رکود ۲۰۰۸  برمی‌‌گردد؛ از قبل اینها سوددهی مناسبی نداشتند و با حمایت دولت‌هایشان می‌توانستند ادامه حیات دهند.

وی همچنین تاکید کرد: گزارش‌های بین‌المللی نشان می‌دهد تعداد محدودی از شرکت‌هاى هواپیمایى در سطح جهان توانسته بودند با خلاقیت‌ها و نوآوری‌ها بهره‌وری خود را بالا برده و با فعال کردن بخش بار یا به اصطلاح «کارگو» در کنار مسافر کاهش هزینه دهند همچنین کیفیت خدمات خود را بالا برده و مشتریشان را افزایش دهند تا به سوددهی برسند و این بازار خیلی سخت و مشکلی نیست. از آنجایی که دولت‌ها به اینها نیاز دارند از آنها حمایت می‌کنند که بتوانند سرپا بمانند.

میر کاظمی ادامه داد: لذا پرداخت اقساط و بازگشت ارز قابل تامل است، یا با هواپیماها می‌خواهند خارج از ایران در سفرهای خارجی عملیات داشته باشند بنابراین می‌توانند بخشی از ارز مورد نیاز باز پرداخت اقساط را بدست آورند. البته باید بپذیریم که سفرهای خارجی مانند سفرهای داخلی درصد اشغال بالا ندارد و اینکه آیا بتوانند به عنوان یک شرکت بهره‌ور عمل کنند نکته دیگری است.

نماینده مردم تهران در مجلس تصریح کرد: مسئله بعدی این است که اگر با هواپیماها می‌خواهند داخل کشور سفر داشته باشند برای اینکه بتوانند اقساط خود را به صورت ارزی پرداخت نمایند نیاز به خرید ارز از داخل کشور دارند که بتوانند این ارز را به خارج کشور منتقل کنند.لذا یک تقاضاى جدید ارزى وارد بازار مى شود.

نکته بعدی تراز ارزی در سال‌های آتی است یعنی ما به چه میزان در کشور (چه در بخش خصوصی و چه دولت) ارز به بازار عرضه می‌کنیم و چقدر تقاضا برای آن وجود دارد. اگر سابقه واردات و صادرات کشور را ببینیم طی چند سال گذشته برای صادرات تلاش شد و خوشبختانه صادرات به یک وضع مطلوب تر دست پیدا کرده و نسبت به واردات در حال نزدیک شدن است یعنی عدد صادرات به واردات نزدیک شده است.

وی بیش از ۵۰ درصد صادرات غیر نفتى کشور را محصولات پتروشیمی و میعانات گازی اعلام کرد و گفت: این یعنی وابستگی به قیمت نفت؛ یعنی اگر قیمت نفت کاهش پیدا کند ما با کاهش عرضه ارز دو حوزه میعانات گازی و پتروشیمی‌ها مواجه هستیم چراکه بیش از ۵۰ درصد سهم ارز صادرات را اینها دارند این در واقع به این معنا است که ما از یک طرف کاهش عرضه ارز داریم( به دلیل بحث وابستگی به قیمت نفت و همینطور فروش نفت) که از سال آینده این قیمت ۲۰ و ۲۵ دلار در بازار وارد می‌شود یعنی با توجه به تاخیر پرداخت‌های فروش نفت دریافت‌های حاصل از صادرات نفت با تاخیر وصول مى شود  و این ۲۵ دلار در سال آینده اثر خود را بر درآمد ارزى دولت می‌گذارد.

میر کاظمی در ادامه عنوان کرد: ارز حاصل از مصارف پتروشیمی هم میعانات گازی و هم خود نفت که در واقع منبع اصلی عرضه ارز در بازار کشور بوده‌اند کاهش پیدا می‌کنند. از آن طرف به دلیل فعال شدن پسابرجام عمدتا ما می‌بینیم که هجمه برای واردات صورت می‌گیرد و مثل هواپیما، در واقع با ورود اینها به ناوگان هواپیمایی شرکت‌های داخلی یک تقاضای جدید ارز هم وارد بازار می‌شود. مجموعا این نگرانی به وجود می‌آید که تراز ارزی  در سال‌های آتی دچار مشکل شود و دولت باید به این نکته توجه جدی کند.

نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی در خاتمه تصریح کرد: امروز عده‌ای سرشان را پایین انداختند و مرتب تفاهم‌نامه امضا می‌کنند. باید توجه داشته باشند به گونه‌ای عمل نکنند که تقاضای ارز بیش از عرضه صورت بگیرد که در این صورت ما شاهد افزایش و جهش‌های نرخ ارز در بازار خواهیم بود.